Samorządowe Przedszkole z Oddziałami Integracyjnymi
w Wierzbnie
 
  
Nowości


ul. 22 Lipca 62, 32-540 Trzebinia

t +48 32 753 64 10, f +48 32 733 74 43 
REGON 122770539, NIP 628 22 59 449
www.studioteatralnesztuka.pl



 Kącik rodzica

 

  

Bezpieczne wakacje !!!

 

Okres wakacji – to czas na który czekają nie tylko dzieci ale i również my nauczyciele. Warto by przed rozstaniem się z uczniami na wakacje porozmawiać ze swoimi dziećmi na temat bezpieczeństwa podczas wakacji. Po dziesięciu miesiącach pracy nadchodzi tak oczekiwany przez wszystkich uczniów czas wakacji. Nasi uczniowie czują swobodę i ciesząc się, że mają ponad dwa miesiące na odpoczynek i wspaniałą letnią zabawę - często do późnych godzin nocnych. Ulubione zabawy na wolnym powietrzu to: gra w piłkę, jazda na rowerze, na modnych od kilku lat hulajnogach czy rolkach.

Niestety nie wszystkie miejsca w których dzieci się bawią są bezpiecznym miejscem do zabawy i spędzania wolnego czasu. Rodzice nie zawsze są wstanie skontrolować jak poza domem ich pociechy korzystają z wolnego czasu. Najbardziej niebezpieczne w ruchu drogowym są dla najmniejszych dzieci miesiące ciepłe, letnie: od maja do września, głównie jednak miesiące wakacyjne tj. czerwiec, lipiec i sierpień.

Dzieci podczas zabaw zapominają o zachowaniu podstawowych zasad bezpieczeństwa. To właśnie podczas wakacji rośnie liczba tragicznych wypadków, których można by uniknąć, uświadamiając dzieci o grożących im niebezpieczeństwach i w miarę możliwości zabezpieczyć je przed nimi.

Bardzo ważna i istotna sprawa jest zabezpieczenie dziecka w elementy odblaskowe widoczne z dużej odległości, co daje kierowcy samochodu czas na odpowiednie wyminięcie pieszego i zmniejszenie prędkości. W ten sposób możemy uniknąć tragicznego w skutkach wypadku - potrącenia. Na drogach obowiązuje zasada ograniczonego zaufania, jednak dzieci nie potrafią w pełni ocenić tego, co dzieje się na drodze. Przechodząc przez ulicę lub jezdnię za każdym razem narażone są na niebezpieczeństwo. Zachowanie dzieci jest bardzo często spontaniczne. Bawiąc się nawet w pobliżu ulicy zapominają o wszystkim; jeśli grają w piłkę i chcą ją odzyskać, przebiegają na drugą stronę jezdni nie zważając na nic. Większość wypadków zdarza się na drogach pozawiejskich i to dość często na prostych odcinkach, a w miastach - na przejściach dla pieszych, przystankach komunikacji publicznej, skrzyżowaniach.
Do najczęstszych przyczyn wypadków należą:

  • spontaniczne nagłe wtargnięcie na jezdnię;
  • brak opieki nad dzieckiem, które znajduje się na drodze;
  • zabawy na ulicach i poboczach drogach;
  • oraz wyjścia zza stojących pojazdów np. przystanków autobusowych.

Przykład nasz nauczycieli oraz rodziców jest najowocniejszym sposobem uczenia naszych uczniów właściwego prawidłowego zachowania. Dziecko naśladuje dorosłych. To my nauczyciele i rodzice powinniśmy wystrzegać się wszelkich błędów, brawury, lekceważenia przepisów itp. gdyż jesteśmy obserwowani nieustannie przez dziecko, które przyjmuje nasze postępowanie za normę i naśladuje nas. Zdrowie, życie i bezpieczeństwo dzieci jest najwyższą wartością, o którą powinniśmy się troszczyć wszyscy!!!
Oto kilka cennych rad i uwag jak spędzić bezpiecznie wakacje:


1. Rower i wrotki, piłka

  • Pamiętaj, jezdnia to nie plac zabaw! Zachowaj na niej wyjątkową ostrożność!!!
  • Należy korzystać ze ścieżek rowerowych !!!
  • Nie pożyczaj roweru nieznajomym !!!
  • Zakładaj kask rowerowy na głowę !!!
  • Podczas przechodzenia przez jezdnię, korzystaj z przejść dla pieszych !!!
  • Graj w piłkę daleko od ulicy !!!
  • Uważaj na jezdni biegnąć po piłkę !!!


2. Nad wodą

  • Kąpiemy się tylko w miejscach oznakowanych i wyznaczonych do kąpieli !!!
  • Nigdy nie skacz do wody w miejscach, których nie znasz dna !!!
  • Słuchaj poleceń ratownika !!!
  • Kąp się w miejscach dozwolonych tylko pod opieką rodziców !!!
  • W wodzie bądź ostrożny, nie utrudniaj kąpieli innym !!!
  • Dbaj o jej czystość plaży !!!
  • Przestrzegaj regulaminu kąpieliska !!!



3. W górach

  • Zawsze idź szlakiem wyznaczonym !!!
  • Słuchaj się opiekuna !!!
  • Nie zbaczaj ze szlaku !!!
  • Nie wyruszaj w góry podczas burzy !!!

Dbając o swoje bezpieczeństwo:

  • Do zabawy wybieraj miejsca bezpieczne, oddalone od jezdni;
  • Dbaj o środowisko - nie wyrzucaj śmieci i nie zaśmiecaj otoczenia;
  • Rozpalaj ogniska tylko w miejscach do tego przeznaczonych i pod opieka dorosłych;
  • Zawsze mów opiekunom lub rodzicom dokąd wychodzisz, po zmroku nie wychodź bez opieki osoby dorosłej;
  • Jeśli jesteś sam w domu, nie otwieraj drzwi obcym;
  • Nie korzystaj z propozycji podjazd lub jazdy samochodem (lub spaceru) z nieznajomymi;
  • Nie podchodź i nie zaczepiaj obcego psa, nie dotykaj go, nawet jeśli wydaje się być łagodny.

 

Rodzice i opiekunowie dzieci:


Zawsze bądźcie czujni i interesujcie się czym wasze dziecko się bawi, z kim i gdzie.
Kontrolujcie jego czas wolny oraz rozmawiajcie z nim jak najwięcej.

Bibliografia:
1. K.Denek - "Wakacyjne wędrówki młodzieży szkolnej", Warszawa,1985r
2. Louis R.Mizell - "Jak ustrzec swoje dziecko", Warszawa, 1996r.
3. „Baw się i bądź bezpieczny” – materiały z akcji ogólnopolskiej UNESCO.


Wpływ palenia tytoniu na stan zdrowia dzieci

 

Jak wskazują badania, większość ludzi zaczyna palić tytoń przed ukończeniem 18. roku życia, oznacza to, że około 250 mln obecnie palących młodych osób może umrzeć w przyszłości z powodu chorób odtytoniowych.

Codziennie w Polsce zaczyna palić około 500 nieletnich chłopców i dziewcząt. W skali roku daje to liczbę 180 000 młodocianych do 18. roku życia, którzy wpadli w „szpony” nałogu. Szacuje się, że dzieci w Polsce wypalają rocznie około 4 mld sztuk papierosów. Do kontaktu z papierosami przyznaje się aż 70% uczniów w wieku 12 lat, ale jak wynika z przeprowadzonych badań, po papierosa często sięgają dzieci w wieku 8 lat, a bywa, że i w wieku 5 lat. Im wcześniej dana osoba sięga po papierosa, tym dłużej pozostaje nałogowym palaczem. Przy tendencji do zmniejszania się w ostatnich latach częstości palenia wśród dorosłych, wzrasta odsetek palaczy wśród młodzieży.

Tytoń stał się najpopularniejszą używką stanowiącą zagrożenie dla zdrowia dzieci. Styl życia i składające się na niego zachowania zdrowotne kształtują się już od okresu dzieciństwa pod wpływem obserwacji, pozyskiwanych wiadomości, wzorców przekazywanych przez rodzinę, szkołę, rówieśników czy środki masowego przekazu. W większości przypadków palenie tytoniu przez dzieci to próba naśladowania osób dorosłych, sposobu trzymania papierosa, mimiki twarzy, zaciągania się dymem. Często jest to dostosowanie się do panującego w szkole stylu oraz forma protestu przeciwko ograniczaniu przez rodziców prawa decydowania o sobie. Palenie w odczuciu młodych ludzi podnosi poczucie własnej wartości i traktowane jest jako sposób radzenia sobie z różnymi problemami i napięciami. Na decyzję o rozpoczęciu palenia przez młodocianych bez wątpienia wpływają reklamy, które firmy tytoniowe kierują do tej grupy wiekowej. Mimo że żadna z firm tytoniowych nigdy nie przyznała otwarcie, że kieruje swoje bardzo skuteczne kampanie marketingowe do dzieci, to decyzja o rozpoczęciu palenia przez młodocianych jest często podejmowana pod ich wpływem.

Oprócz szkodliwości dla zdrowia dzieci palenia czynnego, trzeba pamiętać o równie szkodliwym wpływie na organizm palenia biernego. Szacunkowo w Polsce około 3 mln dzieci to bierni palacze. Boczny strumień dymu tytoniowego zawiera 35 razy więcej dwutlenku węgla i 4 razy więcej nikotyny niż dym wdychany przez aktywnych palaczy. Zawiera on również wiele substancji alergizujących, powodujących łzawienie oczu, kaszel, nawracające infekcje dróg oddechowych. Bierne palenie powoduje takie same skutki zdrowotne jak palenie aktywne, czyli skłonność do zapalenia płuc, nieżytu oskrzeli, anginy, zapalenia zatok, zapalenia ucha środkowego, czy wreszcie obturacyjnego zapalenia oskrzeli i astmy oskrzelowej, a w późniejszym okresie życia: raka płuc, trzustki, jamy ustnej, przełyku i krtani, a także nadciśnienia tętniczego i choroby niedokrwiennej serca.

Udowodniono, że u dzieci cierpiących na astmę, w których rodzinie przynajmniej jedno z rodziców pali papierosy, stwierdza się cięższą jej postać w porównaniu z dziećmi z rodzin niepalących. Ponadto u astmatyków narażonych na bierne palenie częściej występują infekcje dróg oddechowych oraz zaostrzenia choroby podstawowej. Z kolei, badając wpływ palenia na rozwój nadciśnienia tętniczego, wykazano po 6 latach obserwcji znamienny wzrost ciśnienia rozkurczowego w grupie pacjentów palących papierosy.

 

Należy również pamiętać o problemie związanym z wpływem palenia czynnego i biernego na rozwijający się płód. Jak wynika z badań, około 30% dzieci, jeszcze przed urodzeniem, narażonych było na bezpośredni, szkodliwy wpływ papierosów wypalonych przez matkę, a jeszcze większy procent był narażony na skutki palenia biernego. Udowodniono, że kobiety palące rodzą częściej dzieci hipotroficzne, u których w życiu dorosłym występuje większe ryzyko chorób układu krążenia.

W przypadku dzieci ważnym elementem jest wpływ nikotynizmu na wyniki w nauce. W literaturze są doniesienia, w których oceniano wyniki uzyskiwane przez dzieci palące papierosy w porównaniu z grupą niepalącą. Stwierdzono, że palący uczniowie mają gorsze wyniki niż uczniowie niepalący, są mniej pojętni, bardziej roztargnieni, wybuchowi i często nieposłuszni. Zdarza się również, że temu nałogowi towarzyszy inny – zażywanie narkotyków.

Jak wynika z przedstawionych powyżej danych, problem palenia czynnego i biernego w populacji dzieci i młodzieży do 18. roku życia jest niezwykle istotny z punktu widzenia niekorzystnego wpływu tego nałogu na stan zdrowia dzieci oraz na konsekwencje zdrowotne w życiu dorosłym. W związku z tym należy postawić pytanie, jak uchronić dzieci i młodzież przed nałogiem nikotynowym i jak ich przekonać o szkodliwości palenia. Odpowiednim krokiem jest podejmowanie działań określanych jako profilaktyka nikotynowa. Profilaktyka ta winna być zróżnicowana i dostosowana do grupy wiekowej. Nie powinna wzbudzać lęku u odbiorcy, a raczej być ukierunkowana na osobę, skoncentrowana na substancji powodującej uzależnienie oraz na promocji zdrowia. Młodzież powinna mieć dostęp do broszurek, ulotek, plakatów oraz możliwość spotkań ze specjalistami w tej dziedzinie.

Skutecznej profilaktyki nie sposób realizować bez wsparcia rodziców, szkoły i pracowników ochrony zdrowia. Jednak największy wpływ na kształtowanie osobowości oraz sposobu postępowania dziecka ma rodzina i to właśnie w rodzinie powinny być realizowane podstawowe działania profilaktyczne. Niestety, badania epidemiologiczne wykazują, że w 67% domów nie rozmawia się na temat szkodliwego wpływu nikotyny na zdrowie. Niski procent rodziców rozmawiających z dziećmi na temat szkodliwości nikotynizmu wynika z tego, że większość rodziców uczniów palących papierosy również paliło. Dlatego ważne jest, by kształtować postawy młodego pokolenia w stosunku do nałogu, nie tylko poprzez wiedzę o jego szkodliwości, ale także przez własny przykład.

Działania mające na celu ochronę dzieci przed zgubnymi skutkami nałogu nikotynowego są wyzwaniem dla rodziców, opiekunów, nauczycieli i pracowników ochrony zdrowia. Należy wykorzystać każdą okazję do kształtowania prawidłowej postawy młodych ludzi ukierunkowanej na zdrowy styl życia.

    Opracowała Weronika Przeniosło 



 

BEZPIECZEŃSTWO DZIECKA W PRZEDSZKOLU I POZA NIM

 

Okres przedszkolny ma duży wpływ na kształtowanie się osobowości dziecka. Nauczyciel powinien dążyć do wszechstronnego rozwoju osobowości dziecka, a najlepszymi sprzymierzeńcami w osiągnięciu tego celu będą m. in. wpojone zasady i normy oraz poznanie przez dzieci środowiska. To spowoduje, ze zostaną uruchomione mechanizmy do kształtowania w przyszłości aktywnej postawy dziecka w życiu społecznym.

Wychowanie dzieci w wieku przedszkolnym w zakresie dbałości o własne bezpieczeństwo koncentruje się zwykle wokół kształtowania u dzieci umiejętności bezpiecznego poruszania się po drogach i uświadomienie im niebezpieczeństw zabaw w źle wybranym miejscu oraz ze strony dzikich zwierząt.

Wychowanie do przestrzegania zasad bezpieczeństwa nie powinno kształtować u dzieci nieufnej postawy wobec dorosłych. Pozostawiając dziecku możliwie dużo swobody, powinno się jak najwcześniej uświadomić mu różne zagrożenia, które mogą wystąpić w jego najbliższym otoczeniu. To nie tylko wdrażanie go do przestrzegania zakazów i nakazów, ale przyzwyczajanie do „pewnych” ograniczeń jego wolności. Ważne jest też poznawanie przez dziecko sposobów radzenia sobie w sytuacjach trudnych, niebezpiecznych oraz zapobieganie ich powstawaniu.

Celem wychowania przedszkolnego jest wspomaganie i ukierunkowywanie rozwoju dziecka zgodnie z jego wrodzonym potencjałem i z jego możliwościami rozwojowymi w relacjach ze środowiskiem społeczno-kulturowymi przyrodniczym.

                                          

BEZPIECZNE PORUSZANIE SIĘ NA DROGACH RÓZNEGO TYPU

Dziecku nie wolno:

-        bawić się w pobliżu jezdni

-        poruszać się po drogach bez opieki osób dorosłych

Dziecko powinno wiedzieć:

-        jakie są zasady ruchu drogowego dla pieszych

-         jakie jest znaczenie wybranych znaków drogowych: informacyjnych i ostrzegawczych

-        jakie niebezpieczeństwa mogą spotkać je jako uczestnika ruchu drogowego w najbliższym otoczeniu, jak ich unikać lub pokonywać

-     konieczności noszenia różnych elementów odblaskowych w czasie poruszania się po drogach (szczególnie poza miastem, w czasie od późnej jesieni do         wczesnej wiosny i przy niekorzystnych warunkach atmosferycznych)

-        że policjant jest osobą, do której zawsze może się zwrócić o pomoc, gdy znajdzie się w niebezpiecznej sytuacji

-        jak jest rola pracy policjanta w ruchu drogowym

-        jakie są zasady bezpiecznego podróżowania jako pasażer samochodu osobowego (zajęcie miejsca w foteliku, zapięcie pasów, zachowanie spokoju podczas jazdy)

-        jakie są zasady bezpiecznego i kulturalnego zachowania się w środkach komunikacji publicznej)

-         

BEZPIECZEŃSTWO PODCZAS ZABAW

Dziecku nie wolno:

-        oddalać się z miejsca zabawy bez zgody i wiedzy osoby dorosłej opiekującej się nim

-        podejmować niebezpiecznych zabaw np.:

-        podstawianie nóg kolegom,

-        popychanie kolegów

-        zabaw procą,

-        skoków do wody,

-        wspinania się na drzewa,

-        wspinania się na meble,

-        bawić się w „małego chemika”

-        bawić się w miejscach niedozwolonych np.

-        usytuowanych zbyt blisko jezdni,

-        na wysokich pryzmach piachu,

-        na stromych zboczach,

-        w pobliżu zbiorników wodnych,

-        na terenach budowy,

-        na wysypiskach śmieci.

-        samodzielnie jeździć windą

Dziecko powinno wiedzieć:

-        jak korzystać z zabawek, przyborów i sprzętu zgodnie z ich przeznaczeniem i zasadami bezpieczeństwa

-        o konieczności informowania dorosłych o uszkodzonych zabawkach i sprzęcie

-        o konieczności zgłaszania osobie dorosłej zauważonego niebezpieczeństwa

-        o konieczności zgłaszania osobie dorosłej wszelkich dolegliwości, skaleczeń czy złego samopoczucia

-        jak oznaczane są miejsca niebezpieczne

-         

GROZNE PRZEDMIOTY I URZĄDZENIA

Dziecku nie wolno:

-        samowolnie naprawiać i dotykać instalacji elektrycznej

-        używać urządzeń elektrycznych

-        podłączać do prądu urządzeń samodzielnie skonstruowanych

-        przenosić i zapalać otwartego ognia

-        samodzielnie leczyć się z domowej apteczki

-        bawić się kuchenką gazową

-        bawić się ostrymi przedmiotami

-        bawić się środkami czystości, ochrony roślin

-        wychylać przez okno

-        zostawiać odkręconego kranu

-        zbliżać do pracujących maszyn i urządzeń (np. kosiarka, maszyny rolnicze)

Dziecko powinno wiedzieć:

-        jakie są zasady bezpiecznego posługiwania się przyborami np.: nożyczki, dziurkacz, zszywacz

-        jak poprawnie i bezpiecznie obsługiwać sprzęt gospodarstwa domowego: radio, telewizor, odkurzacz, tarka, trzepaczka

-         jak właściwie się zachować w czasie awarii w budynku np.: zalania, braku „prądu”

-        jak zachować się w sytuacji zagrożenia w wyniku pożaru

-        jakie są numery telefonów instytucji niosących pomoc w sytuacjach zagrożenia (997 – policja, 998 – straż pożarna, 999 – pogotowie ratunkowe)

 

ZAGROŻENIA ZE STRONY ZWIERZĄT

Dziecku nie wolno:

-        podchodzić i dotykać dzikich zwierząt

-        bez zgody i obecności właściciela podchodzić do psa, karmić, nie mówiąc o drażnieniu

-        wchodzić na teren, którego pilnuje pies

Dziecko powinno wiedzieć:

-        jak zachowuje się chory gołąb, wiewiórka itp.

-        jak wygląda tabliczka informująca, że teren jest strzeżony przez psa

-        jak zachować się na widok biegnącego psa w jego kierunku, aby uniknąć pogryzienia

WAŻNE RADY DLA DZIECI

1. Na widok biegnącego w twoim kierunku psa:

-        jeżeli jest bardzo blisko - zastygnij w milczeniu i bezruchu z dłońmi przy udach - nie przy twarzy – podniesione ręce to dla psa groźba.

-        nie reaguj na NIC, nie uciekaj, nie krzycz.

2. Jeżeli pies jest parę metrów od ciebie i zbliża się:

-        przybierz pozycję żółwia – klęknij , głowa do ziemi, kolana pod brodę, ręce zakrywają uszy i głowę (robisz się w tedy mniejsze i niegroźne – jest to psi sygnał braku agresji)

-        pozostań w bezruchu i ciszy bez względu na sytuację - pies cię obwącha i odejdzie

3. Pamiętaj pies biegnąc do ciebie warcząc i szczekając jeszcze nie wie co ma zrobić – kto by biegł krzycząc że chce zaatakować - to twoje zachowanie podpowiada mu czy ma cię ugryźć

 

NIEBEZPIECZNE ROŚLINY

Dziecku nie wolno:

-        wkładać do ust i jeść nieznanych roślin

Dziecko powinno wiedzieć:                 

-        które rośliny są szczególnie niebezpieczne dla człowieka

-        co dzieje się gdy człowiek zje coś trującego i jak ważna jest wtedy szybka pomoc medyczna

ZAGROŻENIA ZE STRONY DOROSŁYCH

Dziecku nie wolno:

-        ufać dorosłemu który:

-        coś obiecuje dziecku i chce je gdzieś zaprowadzić

-        częstuje dziecko słodyczami i daje drobne prezenty

-        prosi dziecko, żeby pomogło mu dojść na inną ulicę

Dziecko powinno wiedzieć:

-        że gdy znajdzie się w trudnej w sytuacji i gdy zaczyna się bać, należy zwrócić się o pomoc do:

-        do policjanta, strażnika miejskiego, konduktora lud do innej osoby zajmującej się niesieniem pomocy

-        do kobiety lub mężczyzny z dzieckiem

-        do starszej pani

(Aby dziecko uzyskało pomoc musi umieć wyraźnie powiedzieć, jak się nazywa, gdzie mieszka, co się stało i jakiej pomocy oczekuje)

 

NIEBEZPIECZEŃSTWO KRADZIEŻY, KONIECZNOŚC PILNOWANIA SWOICH RZECZY

Dziecku nie wolno:

-        pod nieobecność rodziców dziecko powinno mieć zakaz zapraszania do domu kolegów

-        otwierać, gdy ktoś dzwoni lub puka do drzwi pod nieobecność rodziców

-        otwierać drzwi, gdy dzwoni domofon

-        podawać obcym swojego adresu domowego gdy o to poproszą

-        opowiadać o tym co i gdzie znajduje się w domu

-        zostawiać swoich rzeczy na placu zabaw, w parku bez opieki

Dziecko powinno wiedzieć:

-        że dla zdobycia zaufania pukający może podać się za wujka, listonosza, kominiarza, księdza, żebraka

-        jakie są numery telefonów alarmowych

-        że człowiek który ma złe intencje może mieć przyjemną powierzchowność i być miły

Wiadomości i umiejętności jakie powinien posiąść przedszkolak:

-        orientować się w bezpiecznym poruszaniu się po drogach w miejscowości, której mieszka,

-        rozumieć zagrożenia płynące ze świata roślin i zwierząt,

-        mieć rozeznanie, gdzie można się bezpiecznie bawić, a gdzie nie,

-        mieć ograniczone zaufanie do dorosłych, szczególnie obcych,

-        umieć opowiedzieć dorosłym, którzy się nim zajmują, o każdym zagrożeniu, które go spotkało,

-        pilnować swoich rzeczy i nie narażać ich na zgubienie i kradzież,znać swoje obowiązki i domowe, zwłaszcza w zakresie dbałości o dobytek, bez narażania domy na kradzież i zniszczenia.

 HU, HU, HA – BEZPIECZNA ZIMA !

 

Zanim w śnieżnym puchu

zawiruje świat,

przyjmij uwagi

i tych kilka rad,

by radości ,uśmiechy

i wszelkie szaleństwa

nie skończyły się bólem , łzami

z braku bezpieczeństwa.......

 

Podczas gdy dzieci uwielbiają zimę i wszystkie zabawy na śniegu, my dorośli musimy zadbać o to, aby te zabawy były w pełni bezpieczne.

To Państwo jesteście pierwszymi i najważniejszymi nauczycielami dziecka. Oczywiście przedszkole również edukuje dzieci w szeroko pojętym obszarze bezpieczeństwa i wspiera Państwa działania. Dlatego: zapoznaj dziecko z ilustracjami bezpiecznej zabawy. Wspólnie musimy nauczyć go bezpiecznych zabaw.

Pamiętaj o tym, aby dzieci nie przemarzły lub nie odmroziły sobie rąk, nóg. Koniecznie trzeba wiedzieć, jaka jest faktycznie temperatura na dworze. Słońce może zdradziecko zasugerować, że jest ciepło i przyjemnie, podczas gdy naprawdę wieje ostry mroźny wiatr. Aby dzieci mogły bezpiecznie dla zdrowia przebywać na śniegu temperatura nie powinna być niższa niż -4, -5 stopni.

 

Dlatego:

  1. 1.      Zapewnij dziecku odpowiednie ubranie. Powinny mieć ciepłe spodnie, rajtuzy, sweter, ciepłą kurtkę, ciepłe skarpety, czapkę, szalik i obowiązkowo rękawiczki. Ubrania muszą być z materiału, który pozwoli skórze oddychać, najlepiej naturalne, bawełniane. Dziecko szybko może się rozchorować gdy się spoci i przemoczy ubranie. Jeśli dziecko zgrzeje się w trakcie zabawy, w żadnym wypadku nie powinno rozpinać kurtki ani zdejmować czapki. Bardzo szybko może nabawić się anginy. Niektóre dzieci zabierają na podwórko sok w butelkach. Lodowaty płyn bardzo szybko może spowodować zapalenie krtani. Podczas zabaw na śniegu konieczne są zapasowe rękawice i czapki, które możesz dziecku zamieniać nie przerywając zabawy. Najlepiej jeśli rękawice i spodnie są z nieprzemakalnego materiału.
  2. 2.      Zaopatrz dziecko w porządne zimowe buty. Czasem dzieci upatrują sobie kolorowe zimowe butki z ulubionymi bohaterami bajek i ty przystajesz na ich zakup. Rzadko jednak ciepłe i nieprzemakalne buty idą w parze z kolorowymi i ulubionymi, w których stopy dziecka mogą łatwo zmarznąć. Możesz kupić dziecku buty z ulubionymi bohaterami, ale powinnaś też mieć takie, które nie przemokną, nie będą się ślizgać i utrzymają ciepłą stopę podczas mrozu.
  3. 3.      Zawołaj dziecko do domu, aby się chwilę rozgrzało, podaj ciepły napój, zmień rękawiczki i czapkę jeżeli są mokre zanim dziecko ponownie pójdzie na dwór. Jeżeli dziecko mówi, że "nie czuje" palców u nóg lub rąk wówczas nie powinno wychodzić więcej na dwór. Może to być objaw przemrożenia a ty koniecznie powinnaś to sprawdzić i zastosować ewentualne kroki. Każdego roku policja odnotowuje kilkadziesiąt wypadków związanych z jazdą na sankach.
  4. 4.      Przypominaj dzieciom o tym, że nie wolno ryzykować zjeżdżania z górek i pagórków położonych w pobliżu dróg czy rzek. Pokusa jest bardzo silna lecz ryzyko wpadnięcia pod pojazd czy do wody jest naprawdę duże.

 

 

  1. 5.      Wytłumacz dziecku, że musi zachować ostrożność podczas jazdy na sankach, zawsze musi zjeżdżać nogami do przodu. Powinno ono bawić się w miejscu dobrze widocznym i wolnym od jakichkolwiek wystających ze śniegu przedmiotów.
  2. 6.      Uczulaj dzieciaki aby przestrzegały bezpieczeństwa podczas saneczkowania, np. nie chodziły po torze gdy inni zjeżdżają, nie zjeżdżali na butach. Bardzo ryzykowne są też zabawy, które niestety często organizują lekkomyślni dorośli, polegające na doczepianiu sanek do samochodu lub traktora. Sankami może zarzucić i dziecko wpada pod koła pojazdu. Takie przypadki każdego roku się zdarzają.
  3. 7.      Zachęcaj dzieci do ślizgania się tylko na placach przeznaczonych na ślizgawki i lodowiska. Ulica pokryta śniegiem lub oblodzona często jest atrakcyjnym miejscem do zabawy dla dzieci. Kierowcy mają ograniczoną widoczność w często zaparowanym samochodzie i łatwo może dojść do nieszczęścia. Również zabawa w pobliżu ulicy może być niebezpieczna, gdyż auto w każdej chwili może wpaść w poślizg i zjechać na bok. Ponadto na oblodzonym chodniku wszyscy jesteśmy narażeni na złamania rąk i nóg. Koniecznie wytłumacz dziecku, jakim niebezpieczeństwem grozi zabawa na ulicy i w jej pobliżu. Toteż zaprośmy pociechy do wspólnych atrakcyjnych zabaw tj. lepienie bałwanków, choćby najmniejszych, bitwy na miękkie śnieżki, tropienie śladów, budowy śniegowego zamku czy zjazdy z górki na pazurki na sankach i nartach wołając: Hura niech żyje bezpieczna zima!

Pamiętajmy, że zbyt małe doświadczenie, nierozwaga i naiwność dzieci to często przyczyny kłopotów. Musimy razem zrobić wszystko, aby nasze przedszkolaki były zawsze bezpieczne!

 

                                                                 Opracowała Weronika Przeniosło



 

ADAPTACJA DZIECKA W PRZEDSZKOLU


 

Okres, który trwa między trzecim, a siódmym rokiem życia, jest w rzeczywistości najbardziej charakterystyczny dla całego dzieciństwa.

W tym czasie następuje pełny i swobodny rozwój dziecka. Jest to czas dzieciństwa, przez psychologów zwany okresem przedszkolnym. Zapisując dziecko do przedszkola jesteście Państwo słusznie przekonani, że jest to korzystne dla jego rozwoju. Jednak, gdy dziecko po raz pierwszy pozostaje w przedszkolu po kilku dniach pojawiają się wątpliwości.

Nasza wieloletnia praktyka zawodowa uświadomiła nam jak duże problemy adaptacyjne mają dzieci 3-letnie oraz starsze przekraczające po raz pierwszy progi przedszkola. Często dzieci rozpaczliwie bronią się przed zostaniem w przedszkolu. Nie pomagają zapewnienia mamy i taty: Niedługo przyjdę po ciebie...Zabiorę cię po obiedzie...Zrobię zakupy i zabiorę cię do domu....itp. Dla trzylatka zdania te oznaczają jedno: Zostawiają mnie... Pozostałe słowa są niezrozumiałe. Dziecko przez pierwsze dni pobytu w przedszkolu jest zdezorientowane . Nie wie z kim ma nawiązać bliższy kontakt emocjonalny i kto będzie zaspokajał jego potrzeby . Sytuację komplikuje fakt że jednego dnia przyjmuje się większość dzieci do grupy i od razu pozostają w niej same bez rodziców. Najczęściej maluchy opanowują swój strach i próbują jakoś wytrzymać w nowym miejscu. Kiedy są w sali z innymi dziećmi czują się raźniej, ale jeżeli jedno płacze, pozostałe zaczynają szlochać i ma się wrażenie, że wszystkie wprost zarażają się płaczem. Wiadomo, że trzylatki rozpaczają szczególnie mocno, gdy mają iść spać. Do snu kładzie je obca osoba, na dodatek czyni to inaczej niż w domu i nie poświęca dziecku tyle uwagi ile ono chce.

Te pierwsze doświadczenia społeczne często odbijają się na dalszym życiu dziecka. Otoczone, dotychczas, troską i uwagą rodziny nagle znajduje się w miejscu, gdzie wszystko jest obce, inne: przedmioty, osoby, rytm dnia. Niektóre dzieci są zaciekawione inne niespokojne, niepewne, boją się zostać same, bez rodziców. Ich poczucie bezpieczeństwa zostało zachwiane. Część dzieci przystosowuje się dość szybko, u innych okres adaptacji trwa długo. Największe problemy z przystosowaniem się mają dzieci, które miały mało kontaktów z rówieśnikami. Reakcje dzieci w sytuacjach zagrożenia są bardzo różne. Może to być płacz, wycofanie się, pozorna akceptacja, zaburzenie funkcjonowania np. jąkanie, moczenie nocne.

 

Troska o prawidłową adaptację dziecka do nowej dla niego sytuacji jest więc ważnym zadaniem nie tylko dla nauczycielki pracującej w grupie, ale całego personelu przedszkola, rodziców i bliskich dziecka. Dziecko 3-letnie przychodząc do przedszkola musi przystosować się do:

  • nowego dla niego otoczenia i wymagań związanych ze sposobami korzystania z urządzeń i wyposażenia w swojej sali,
  • przebywania w licznej grupie rówieśników.
  • wymagań stawianych w zakresie czynności samoobsługowych nie zawsze wykonywanych dotychczas samodzielnie w domu rodzinnym,
  • sposobu komunikowania się i odnoszenia się do rówieśników i dorosłych,
  • nowego trybu życia i rozkładu dnia nie zawsze zrozumiałego dla niego,
  • innej niż w rodzinie pozycji społecznej, w grupie rówieśników jest ono jedno z wielu,
  • braku oparcia w osobach bliskich w sytuacjach trudnych, osamotnienia.
  • nawiązywanie kontaktów interpersonalnych z nieznanymi ludźmi.

 

Bardzo ważne jest, by te pierwsze doświadczenia dziecka z przedszkolem przebiegały w atmosferze bezpieczeństwa, spokoju, łagodności. Nasuwa się więc pytanie jak pomóc maluchom oraz ich rodzicom, aby przezwyciężyć te trudności.

 

Oto kilka propozycji, które ułatwią dziecku start w przedszkolu:

  • w początkowym okresie dobrze jest odbierać dziecko wcześniej, ponieważ małe dziecko ma inne poczucie czasu i okres przebywania poza domem wydaje mu się bardzo długi;
  • wprowadzajmy w domach stały rytm dnia;
  • nie mówmy dziecku, że przyjdziemy po niego wcześniej, kiedy jest to niemożliwe, ponieważ będzie nieszczęśliwe, że nas nie ma;
  • nie składajmy obietnic, których nie możemy wypełnić;
  • nigdy nie straszmy dziecka przedszkolem;
  • przyzwyczajajmy je do urozmaiconych potraw, skończmy z rozdrabnianiem pokarmów, już trzylatek może swobodnie gryźć pokarmy;
  • wdrażajmy dzieci do przestrzegania umów i zasad;
  • przyzwyczajajmy do samoobsługi, pozwólmy dziecku samemu załatwiać potrzeby fizjologiczne, myć ręce, ubierać się;
  • odzwyczajajmy od smoczków, pampersów, nocnika;
  • pozwólmy dziecku uczestniczyć w przygotowaniach do przedszkola (wspólne zakupy), dajmy możliwość przyzwyczajania się do tych rzeczy w domu, aby w przedszkolu to wszystko nie było takie nowe, a już znajome i zarazem łatwe do rozpoznania;
  • organizujmy dziecku kontakty z rówieśnikami i innymi dziećmi;
  • stosujmy w przedszkolu krótkie pożegnania;
  • nie okazujmy dzieciom własnych rozterek zostawiając je w przedszkolu, przekazujemy im wtedy swoje lęki;
  • przygotujmy dla dziecka wygodny strój do samodzielnego ubierania, który można pobrudzić.

 

Dla wielu dzieci pierwsze kontakty z przedszkolem są źródłem przykrych napięć emocjonalnych utrudniających im przystosowanie. Jednak przedszkole jest dobrym środowiskiem do uczenia dziecka niezależności i uspołecznienia. Kontakty z rówieśnikami uczą norm współżycia w grupie społecznej. Dziecko szybciej się do niego przystosuje i zniesie niedogodności życia zbiorowego, gdy będzie go postrzegało jako bezpieczne i atrakcyjne dla siebie. Do tego też będziemy dążyć w naszej pracy wychowawczej i dydaktycznej.

 

                      Czego rodzice robić nie powinni czyli pierwsze dni w przedszkolu

Pierwsze dni w przedszkolu wiążą się zwykle z zachwianiem poczucia bezpieczeństwa. Dziecko boi się nie tylko tego co go spotka, ale przede wszystkim tego, że mama nie wróci. Dlatego dobrze jest przez pierwsze dni zabierać dziecko nieco wcześniej, jeśli to możliwe - po obiedzie, jeśli nie- zaraz po podwieczorku. Bardzo stresująca jest dla malucha sytuacja, gdy większość dzieci poszła już do domu, a on jeszcze nie.

 

Czego rodzice robić nie powinni:

 

  • Straszyć dziecko przedszkolem ("Poczekaj no, już pani w przedszkolu nauczy cię porządku !").
  • Posyłać do przedszkola dziecka, które nigdy dotąd nie zostawało bez mamy - taki początek skazany jest z góry na niepowodzenie.
  • Zaglądać po pożegnaniu do sali, by sprawdzić czy dziecko się bawi. Jeśli nasza pociecha to zauważy, resztę dnia spędzi przy drzwiach, bo skoro mama zajrzała raz, to może jeszcze raz zajrzy.
  • Dzwonić do przedszkola z pytaniem jak sobie radzi nasza pociecha. Zwykle jest tak, że rodzice niepokoją się dużo bardziej niż ich dzieci. Dziecko po 10 - 15 minutach rozgląda się wokoło i zaczyna bawić, za to mama bardzo zdenerwowana dzwoni kilkakrotnie do przedszkola, by się upewnić, jakie jest samopoczucie jej dziecka. Każdy telefon to konieczność wyjścia z sali wychowawczyni, a więc dodatkowe zachwianie i tak już mocno nadszarpniętego poczucia bezpieczeństwa.
  • Poddawać się ! Jeśli rodzice wzruszeni łzami bądź zdenerwowaniem i tupaniem swojej latorośli zdecydują się zostawić dziecko,, jeszcze tylko dzisiaj" w domu, jest to sygnał dla małego inteligenta, aby jeszcze bardziej demonstrować swoje niezadowolenie. Zwykle jest tak, że jedno ustępstwo rodzica sprawia, że wcześniej czy później dziecko postawi na swoim i zostanie w domu na dłużej.

 

Pamiętaj, że nawet, jeśli znajdziesz idealne przedszkole i dobrze przygotujesz dziecko, i tak Twój maluch ma prawo wyrażać sprzeciw i niezadowolenie - w końcu w jego życiu zaszła radykalna zmiana i potrzeba

czasu, aby ją zaakceptował.

 

Jeśli przetrwacie pierwszy miesiąc, dalej będzie już z górki i tylko patrzeć jak Twój maluch z przejęciem opowie Ci o swych pierwszych przyjaźniach.

 

Anna Kowalska

 



„Dziecko zdolne”

 

Dziecko zdolne, to takie, które przejawia wysoki poziom zdolności ogólnych (inteligencji),  posiada zdolności kierunkowe odnoszące się do działalności  w  określonej dziedzinie  np. matematyce, muzyce,  plastyce oraz posiada zdolności twórcze. Dziecko zdolne to także dziecko o wysokim lub wybitnym ilorazie inteligencji.

 

10 oznak wskazujących na wybitne zdolności dziecka:

  1. 1.      Ciekawość,
  2. 2.      Spostrzegawczość,
  3. 3.      Zainteresowanie,
  4. 4.      Bogate słownictwo
  5. 5.      Wyobraźnia,
  6. 6.      Koncentracja
  7. 7.      Samokrytycyzm,
  8. 8.      Dojrzałość,
  9. 9.      Żwawość intelektualna – czyli humor,

10.  Kreatywność,

 

Zabawy i ćwiczenia do pracy z dzieckiem zdolnym w wieku przedszkolnym

 

  • Rozwijanie zdolności z zakresu mowy i myślenia:
  • „Podobieństwa” – losujemy 2 obrazki i pytamy o ich cechy wspólne, potem 3 obrazki itd.
  • 1000 definicji- jak nazwać inaczej przedmiot przedstawiony na ilustracji
  • Zagadki – np. „ma dziób a nie jest ptakiem”, „co wpada przez okno i nie tłucze szyby”
  • Tworzenie nowych wyrazów z podanego słowa np. SMOK: sok, oko, kok, koks
  • Łańcuszek skojarzeń: podajemy wyraz, dziecko podaje kolejny, który mu się z nim kojarzy itd. np. kura – pierze – poduszka – sen
  • Określenia – wymyślanie określeń jaki może być np. dom, las, przedszkole
  • „Zwierzątka” – dziecko losuje obrazek i naśladuje zwierzę na nim przedstawione
  • Uzupełnianie obrazka
  • Tworzenie nowych zakończeń opowiadań, bajek
  • Tworzenie opowiadania na podstawie tytułu np.
  • Samodzielne czytanie książek, czasopism, komiksów
  • Czytanie z podziałem na role np. przygotowanie jakiegoś teatrzyku
  • Samodzielne tworzenie zagadek, wierszy
  • Rozwiązywanie krzyżówek literowo – obrazkowych, rebusów, łamigłówek
  • Próby pisania na komputerze prostych tekstów i drukowanie ich
  • Skojarzeniowe opowieści – układam 5 obrazków i proszę aby dziecko ułożyło historię w której zawarte będą nazwy przedmiotów umieszczonych na ilustracji

 

  • Rozwijanie zdolności muzycznych:
  • rytmiczne recytowanie tekstów
  • tworzenie niekonwencjonalnych instrumentów
  • słuchanie muzyki klasycznej, ludowej, regionalnej
  • zorganizowanie zespołu muzycznego
  • udział w uroczystościach przedszkolnych, konkursach

 

  • Rozwijanie zdolności plastycznych:
  • oglądanie albumów dzieł plastycznych
  • wykonywanie prac przestrzennych
  • malowanie świecą, pastelami,
  • rzeźbienie z masy solnej
  • malowanie na szkle
  • wykorzystywanie technik orgiami, kirinami
  • tworzenie plakatów, masek

 

  • Rozwijanie zdolności matematycznych:
  • Układanie treści zadań tekstowych do działań matematycznych,
  • Wykonywanie figur geometrycznych przestrzennych z kartonu
  • Posługiwanie się pieniędzmi, zapoznanie z walutą innych krajów
  • Odczytywanie na zegarze tarczowym pełnych godzin
  • Rozumienie oraz odczuwanie krótkich odcinków czasowych np. co można zrobić w czasie 5, 10 min a co w czasie 1 godziny.

 


 

 

 

Jak rozwijać zdolności matematyczne u przedszkolaków ?

Ucz swoje dziecko matematyki! Nie czekaj aż będzie miało 6 lat i pójdzie do szkoły. Rób to już teraz!

Po co ?

  1. Jeśli będziesz zwlekał, później Twojemu dziecku będzie trudniej w szkole!
  2. Twoja pociecha musi zdobyć TERAZ pewne doświadczenia, żeby w pierwszej klasie być gotowym do nauki matematyki na sposób szkolny.
  3. Żeby pokazać dziecku, że to nic trudnego, że liczenie jest fajne, że może przynosić dużo radości.
  4. Sam miałeś problem w szkole z matmą i chcesz oszczędzić tego stresu swojemu dziecku.

Co robić?

Naucz przedszkolaka różnych rymowanek - wyliczanek, Entliczek Pentliczek czy Torba Borba i stosujcie je w różnych sytuacjach.  Dzięki temu, dziecku łatwiej będzie nauczyć się w przyszłości liczyć. Mówiąc wyliczankę dziecko powinno dotykać lub wskazywać palcem przedmioty.

Przedszkolaki są w stanie nauczyć się kolejno wyliczać od 1 do 100. Trzeba je tylko tego nauczyć. Dlatego staraj się wykorzystywać do nauki każdą chwilę, niezależnie czy jedziecie samochodem czy krzątacie się w kuchni. Pamiętaj tylko by nie zamęczać dziecka i traktować to jak zabawę. Nie wprowadzaj nerwowej atmosfery, jeśli się pomyli to mu podpowiadaj. Sam zobaczysz, że w pewnym momencie powie „cicho, ja sam”.

W szkole na lekcjach matematyki dzieci muszą rozwiązywać zadania z tekstem. Sprawiają one dużo trudności , bo dzieci przeważnie ich nie rozumieją. Dlatego zadawaj dziecku różne pytania i nie przeszkadzaj mu myśleć. Nie chodzi mi tu o matematyczne zadania, twoje dziecko nie ma jeszcze takiej wiedzy żeby je rozwiązać.

Myślę raczej o pytaniach i zadaniach w stylu:

 

  • potnij kartkę na 4 równe części,
  • dostaw do stołu brakujące krzesło, tak aby wszyscy domownicy mogli usiąść,
  • jak wyjąć ze słoika piłeczkę nie dotykając jej (nalać wody, wyssać  odkurzaczem),
  • jak odkurzać dywan żeby nie było na nim smug,

Ucz przedszkolaka jak wyglądają cyfry. Akurat to jest łatwym zadaniem, bo cyfry nas wszędzie otaczają. Ucz  ich kolejno i na każdą z nich poświęć trochę czasu. Niech dziecko rysuje paluszkiem po cyferce, potem w powietrzu, na Twoich plecach. Jadąc samochodem możecie się pobawić w szukanie cyferek na rejestracjach samochodowych. Za każdą odnalezioną np. 3 dostaję się punkt a za podwójne np. 33 można dostać 3 punkty. Kiedy dziecko pozna już kilka cyfr pobawcie się w zgadywanki. Rysujesz na plecach dziecka powolutku cyferkę a ono musi odgadnąć jaką. Potem oczywiście zmiana. Naucz dziecko jak się pisze każdą cyfrę. Przez długi czas dzieciom mogą się mylić strony (pismo lustrzane) zwłaszcza gdy są leworęczne lub istnieje u nich ryzyko dysleksji.

Kup swojemu malcowi duży zegarek z budzikiem, wyraźnymi wskazówkami i cyferblatem. Na pewno często rozmawiając z dzieckiem używasz określeń czasu „za pięć minut masz wyłączyć telewizor i idziemy się kąpać”. Dziecko nie wie ile to 5 minut i do tego będzie służył właśnie Wasz nowy zegarek. Pokazuj malcowi kiedy upłynie wyznaczony przez Ciebie czas, nastawiaj mu budzik. Koniecznie musi być to zegarek z cyferblatem! Zataczające koło  wskazówki doskonale pokazują dziecku upływający czas.

Świadomość upływającego czasu i umiejętność posługiwania się zegarkiem jest ważna z kilku powodów:

  • w książkach do matematyki jest sporo zadań związanych z zegarkiem i czasem,
  • osoby które się spóźniają, często nie robią tego ze złej woli ale ze złego poczucia czasu (mimo, że są już dorosłe)
  • taka nauka posługiwania zegarkiem może być również doskonałym treningiem  dyscypliny pod warunkiem, że będziesz konsekwentnie przestrzegać tego co ustaliliście razem z dzieckiem lub sam narzuciłeś

„budzik dzwoni, czas się skończył, wyłączamy telewizor i idziemy się kąpać”

Kup dziecku w księgarni ćwiczenia do rozwiązywania. Jest ich obecnie spory wybór na rynku. Dlaczego? Rozwijają myślenie, dzieci dzięki nim zdobywają wiedzę i doświadczenia,  a co najważniejsze uczą się rozwiązywać zadania w formie pisemnej. W końcu większość ich czynności na lekcjach matematyki będzie polegała właśnie na rozwiązywaniu działań w zeszycie ćwiczeń. Wypełniając z przedszkolakiem taką książeczkę trenujesz z nim tą umiejętność.

 

 


 



 

Psychofizyczny rozwój dziecka trzyletniego

 Kim jest dziecko?

            Najczęściej dziecko spostrzegane jest jako mniejsza i słabsza wersja dorosłego – bardziej zależna, mniej znająca się na rzeczy, mniej kompetentna oraz gorzej uspołeczniona i mniej opanowana emocjonalnie. Opis ten ma pewien mankament. Posługuje się określeniami negatywnymi i skupia się na tym, czego dziecku brakuje, a nie wspomina nawet o drzemiącym w nim ogromnym potencjale rozwojowym. Jednak tego typu obraz ma przynajmniej tę zaletę, że zwraca uwagę na rolę dorosłych ponoszących odpowiedzialność za dziecko. To ich zadaniem jest uzupełniać braki dziecka, czerpiąc ze źródła własnego charakteru i jednocześnie pomagać dziecku w przyswajaniu brakujących przymiotów i przejmowaniu jako własnych cech osób dorosłych.[1]

 

Wiek przedszkolny.

         Okres średniego dzieciństwa, zwany także wiekiem przedszkolnym, trwa od trzeciego do szóstego roku życia. Dziecko, które rozpoczyna ten etap życia, charakteryzuje poziom rozwoju motorycznego i sensorycznego umożliwiający mu poruszanie się w najbliższym otoczeniu i docieranie do interesujących je obiektów traktowanych przez nie jako istniejące realnie, noszące cechy stałości i obiektywności.

 

Rozwój somatyczny i aktywność ruchowa.

         Początek okresu średniego dzieciństwa wyznaczają wyraźne osiągnięcia  w rozwoju somatycznym i motorycznym. Dziecko wkraczające w ten okres ma wszystkie zęby mleczne, swobodnie porusza się chodząc i biegając, jest dość samodzielne w zakresie samoobsługi. Wzrost dziecka w trzecim roku życia wg. polskich badań wynosi: dziewczynki – 94,5 cm, chłopcy – 95,5 cm; masa ciała: dziewczynki – 14,5 kg, chłopcy – 14,8 kg.[2]

 

Dzieci jako osoby przetwarzające informacje.

 

Mowa.

Kontakty dzieci trzyletnich z otoczeniem utrudnia ich mało jeszcze komunikatywna i przeważnie sytuacyjna mowa. Myślenie wchodzi dopiero w fazę konkretno – wyobrażeniową. Słowa powinny z reguły towarzyszyć działaniu. W trzecim rok życia kontakty społeczne nabierają szczególnego znaczenia w dwóch powodów: po pierwsze w tym okresie dzieci doceniają rolę mowy w kontaktach społecznych i intensywnie rozwijają słownik czynny, a po drugie utrwalają się niektóre formy współżycia z rówieśnikami i z dorosłymi oraz formy wyrażania emocji. Dzieci rozmawiają ze sobą i wzbogacają słownik, przejmują od innych pomysły zabaw, uczą się uzgadniać czynności, wspólnie pokonują trudności, wspólnie się cieszą, smucą, pocieszają. Dziecko trzyletnie potrafi porozumiewać się z otoczeniem, mowa jego jest już w pewnym stopniu ukształtowana. Nie znaczy to jednak, że jest pozbawiona błędów i że jej rozwój nie odbywa się w dalszym ciągu. Dziecko zaczyna odróżniać fonemy: s, z, c, dz od ich miękkich odpowiedników. Mowa dziecka daleka jest od doskonałości. Wyrazy są poskracane, głoski poprzestawiane, grupy spółgłoskowe-upraszczane. Występują zlepki wyrazów, nowotwory językowe. Dziecko trzyletnie powinno już wymawiać wszystkie samogłoski tak ustne, jak i nosowe: a, o, u, e, i, y, ą, ę, chociaż w mowie mogą występować odstępstwa, np.: zamiana samogłosek: a-o, e-a, i-y. Jest to związane z nie wykształconą sprawnością narządów artykulacyjnych. Powinny występować również spółgłoski twarde i zmiękczone: m, mi, b, bi, p, pi, f, fi, w, wi, ś, ć, ź, dź, ń, k, ki, g, gi, h, hi, t, ti, d, di, l, li, ł. w tym wieku pojawiają się głoski :s, z, c, dz, a nawet  u niektórych dzieci zaczynają przebrzmiewać najtrudniejsze głoski: sz, ż, cz, dż. Ogólnie biorąc mowę dziecka trzyletniego cechuje zmiękczanie głosek s, z, c, dz, sz, ż, cz, dż, które często są wymawiane jako: ś, ź, ć, dź; r może być wymawiane jak l lub j ; zamiast f występuje h i odwrotnie. Dziecko trzyletnie rozumie to, co do niego mówimy, spełnia polecenia, które zawierają znane mu wyrazy; komunikuje się z otoczeniem za pomocą kilkuwyrazowego zdania. Mówi chętnie i dużo, myśli głośno, przeprowadza narrację wykonywanych czynności, zadaje dużo pytań, choć jeszcze nie są do końca jasno sprecyzowane.[3]

 

Zabawa

Dziecko trzyletnie jest już poważnym partnerem w zabawie z rówieśnikami. Dzieci w trzecim roku życia mogą się bawić bez zmęczenia przez 3 – 4 godz., jeśli ich ruchy i czynności stale się zmieniają. Natomiast ruchy jednorodne, monotonne wywołują u nich zmęczenie w znacznie krótkim czasie; np. regularny spacer z dorosłymi lub marsz parami z rówieśnikami wywołują szybko objawy zmęczenia i nudy. Małe dzieci potrzebują ciągłej zmiany ruchu. Dzieci nie potrafią długo usiedzieć w jednym miejscu, stać w bezruchu. W trzecim roku życia zabawy tematyczne są o wiele bogatsze w treści, mają szerszy wachlarz tematyczny, są bardziej pomysłowe, głębiej przeżywane, precyzyjniejsze w wykonaniu. W drugiej połowie 3 roku życia zabawy tematyczne zaczynają nabierać specyficznych cech, które nadają podstawę do zmiany ich nazwy na zabawy w role. Zabawa w role polega na udawaniu czynności ludzi dorosłych w taki sposób, jakby dziecko przeżywało, grało określoną rolę.[4]

 

Rysowanie

W trzecim roku życia dziecko zaczyna dążyć do tego, by swemu rysunkowi nadać treść. Dopasowuje więc do kształtu możliwe znaczenie – ale już po stworzeniu rysunku. Pragnie powiązać swoje dzieło z rzeczywistością. Podobieństwo jest jednak na tyle mgliste, że już po chwili może przyporządkować rysunkowi zupełnie inne znaczenie. Trzylatek ma coraz sprawniejszą rączkę i wprawia się w „technice”. Kreśli niezliczoną ilość domkniętych kółeczek, jajeczek, aż pojawią się promienie i powstaje słońce. Stopniowe opanowywanie ruchów rączką przygotowuje malucha do kolejnego ważnego etapu, jakim jest rysowanie postaci. Z początku tworzy tzw. głowonogi – koło lub owal, od którego odchodzą kreski, czyli ręce i nogi. Kiedy malec staje się bardziej świadomy swojego ciała, rysowana postać nabiera innych kształtów, ma też więcej szczegółów (pojawia się tułów, potem także szyja, włosy, dłonie i stopy).[5] 

 

Wiek dziecka a etapy rozwoju.

 

Cykle zachowań.

W wieku trzech lat większość dzieci na krótko się uspokaja. Typowy trzylatek używa słowa „tak” równie łatwo, jak przedtem używał słowa „nie”. Lubi nie tylko brać, ale i dawać. Lubi się dzielić – zarówno przedmiotami, jak i doświadczeniami. Jest to wyraz jego stosunku do życia – otwartego i nastawionego na współpracę. Bardziej dojrzałe, czuje się teraz znaczenie bezpieczniej – zarówno z sobą samym, jak i z innymi. Dziecko nie jest już nieustępliwe, sztywne, dominujące, żądające. Nie wszystko musi być już zrobione zgodnie z jego wolą. Ludzie stają się dla niego ważni, lubi zawierać przyjaźnie.

Coraz lepsza sprawność fizyczna sprawia, że czynności dnia codziennego nie nastręczają większych trudności. Nade wszystko zaś zainteresowanie językiem o coraz większa płynność posługiwania się nim sprawiają, że trzylatek staje się wymarzonym kompanem i poszukiwanym członkiem każdej grupy. Jego słownik i sprawność językowa wzrosły niebywale, a podobnie – zdolność rozumienia innych. Można więc wydawać mu polecenia ale także zabawiać go językiem, a i on sam potrafi bawić się nim doskonale. Uwielbia nowe słowa, które często działają na niego jak czarodziejskie zaklęcia, zwracając jego zachowania w pożądanym przez nas kierunku. Słowa takie jak „nowy”, „inny”, ”duży”, ”niespodzianka”, „tajemnica”, wskazują na coraz większą fascynację nowymi horyzontami. Słowa takie jak „pomóż”, „mógłbyś”, „zgadnij” motywują go do podejmowania pożądanych działań. Trzylatek zdecydowanym krokiem idzie do przodu na spotkanie przygody.

W wieku trzech i pół roku przychodzi straszliwa, dla wielu zmiana. Jest to okres dużej niepewności, nierównowagi i zaburzeń koordynacji. Zła koordynacja może objawiać się w rozmaitych obszarach aktywności. Na przykład zaburzenia koordynacji ruchowej mogą objawić się potykaniem, przewracaniem, lękiem wysokości. Dziecko, które przedtem wykazywało znakomitą koordynację ruchową, może przejść przez fazę poważnych zaburzeń. Podobnie jak całego ciała, może to dotyczyć samych rąk. Dziecko, którego ręce dotychczas były mocne i pewne, może nagle zacząć rysować cieniutką drżącą linią albo stawiać klocki wyraźnie trzęsącymi się dłońmi. Może, to dotyczyć języka. W tym wieku zaczyna się jąkać wiele spośród tych dzieci, które przedtem w ogóle nie miały z tym problemów. Zaburzenia mogą także dotyczyć oczu i uszu. Obawy rodziców wzbudza często w tym wieku występujące przejściowo lub utrzymujące się dłużej zezowanie albo skargi dziecka, że „nie widzi” lub „nie słyszy”. U trzyletniego dziecka silnie manifestuje się potrzeba rozładowania emocji. Służy temu mruganie powiekami, obgryzanie paznokcie, dłubanie w nosie, tiki twarzy i innych części ciała. Wreszcie, trudnościom motorycznym i językowym często towarzyszą ogromne kłopoty w stosunkach z innymi ludźmi. Trzyipółlatek wyraża poczucie braku bezpieczeństwa częstym płaczem, pojękiwaniem i ciągłym zapytywaniem matki: „Kochasz mnie?” albo też pretensją: „Nie kochasz mnie już”. Ma też rozmaite wymagania w stosunku do starszych: „Nie patrz”, „Nie mów”, „Nie śmiej się”, albo też żąda, aby całą uwagę skupiano na nim. Emocjonalne skrajności, w które popada trzylatek (w jednej bardzo nieśmiały, w innej zuchwały do przesady), sprawiają, że jako uczestnik sytuacji społecznych nie wzbudza zaufania.

Wiek trzech i pół roku nie jest jednak pozbawiony wdzięku. Jedną z jego najbardziej czarujących właściwości bywa często wyobraźnia, wyrażająca się upodobaniem dziecka do stwarzania sobie wyimaginowanego towarzystwa. Wymyślanie rozmaitych stworzeń może dowodzić dużych zdolności i bogatej wyobraźni dziecka. Te stworzenia są dla niego bardzo realne, bardzo ważne ale i całkowicie nieszkodliwe.[6]

 

Sny i spanie.

 

Nocne życie trzylatków.

W wieku trzech lat dzieci chodzą do łóżka bez oporów i ładnie zasypiają.. Kiedy zaś reszta rodziny pogrąża się w głębokim śnie, one wstają i rozpoczynają nocne życie. Jego formy zaskakują i napawają lękiem wielu rodziców. Niektóre z nich wychodzą z łatwością same z łóżeczka, idą do łazienki, kuchni, włączają światło w dużym pokoju i „czytają” znalezione tam czasopisma, a bywa nawet, że zasypiają przy tej czynności. Jeszcze inne bawią się jedynie w swoim pokoju przez godzinę czy dwie. Te nocne przejawy aktywności są zazwyczaj nieszkodliwe, jeżeli tylko drzwi na zewnątrz są bezpiecznie zamknięte, wszelkie niebezpieczne przedmioty – pochowane, a samo dziecko nie należy do tych, które wyrządzają sobie krzywdę lub niszczą wszystko dookoła. Wiele dzieci idzie prosto do pokoju rodziców, Dla innych jest to ostatnie miejsce, o którym pomyślą. Chcą same decydować o tym, co robią. Drzemie w nich duch przygody. Powinno się pozwolić takiemu dziecku udać się do łazienki, lodówki czy też innych miejsc, które sobie zaplanowało. Jeżeli w ten sposób zaspokoi swoje potrzeby, szybciej powróci do łazienki i spokojnie zaśnie. Taka potrzeba nocnej aktywności jest bardzo często zupełnie naturalna, a pęd do nocnego życia przechodzi w wieku około czterech lat.

 

Złe sny i koszmary senne

„Miałem zły sen” – często skarżą się małe dzieci. Jednak objawy tych złych snów różnią się między sobą intensywnością, od cichego pojękiwania do głośnych okrzyków przerażenia, stawiających na nogi cały dom. Około trzeciego roku życia, dzieci zaczynają mówić o tym, że coś im się śniło. Czasami sen może nawet przebudzić trzylatka, ale z reguły w tym wieku sny nie powodują specjalnych wstrząsów. Trzyipółlatek może śnić dużo i mogą pojawić się pewne lęki, ale zazwyczaj dziecko takie co najwyżej krzyknie przez sen i łatwo je uspokoić.

 

Drzemki

            Popołudniowa drzemka! Nie jest to zapewne pierwszoplanowa sprawa dla rodziców dzieci, które wyrosły już ze spania w dzień. Tam jednak, gdzie to jeszcze nie nastąpiło, popołudniowa drzemka jest niezwykle ważnym punktem w rozkładzie dnia zarówno matki, jak i dziecka. Oto kilka ogólnych prawidłowości dotyczących spania w dzień. Drzemki w wieku trzech lat mogą być formą zabawy. Jeżeli zaś dziecko śpi, to zasypia szybciej i budzi się w lepszym nastroju niż w wieku dwóch i pół roku. [7]

 

Wydalanie

 

Kontrolowanie pęcherza i wypróżnianie się.

            Moment, w którym rodzice zaczynają uczyć dzieci sygnalizowania i samodzielnego załatwiania potrzeb fizjologicznych, następuje coraz później. Większość rodziców nie uczy dzieci siadania na nocniku, zanim nie skończą one drugiego lub nawet przed upływem połowy trzeciego roku życia. Należy jednak pamiętać, że osiągniecie powodzenia w tej dziedzinie nie zależy od wytrwałości matki w sadzaniu dziecka na nocnik ale też od „silnej woli” dzieci i chęci współpracy, ale od stopnia dojrzałości ich systemu nerwowego. Jedne z nich osiągają  potrzebny poziom dojrzałości szybciej, inne później.

            Dziecko poprawnie wykonuje wszystkie czynności. Zgadza się na niezbędną pomoc. Wypadków jest niewiele. Może zachować suchość przez całą noc albo obudzić się i poprosić, by zaprowadzono je do ubikacji. Dziewczynki mogą próbować siusiać w pozycji stojącej.

            Oczekiwanie od dziecka regularnych wypróżnień co rano jest nierealistyczne. Od trzeciego roku życia pojawia się często tendencja do oddawania stolca po obiedzie albo po codziennej drzemce i jeżeli takie przesunięcia będą następowały, trzeba je przyjąć ze zrozumieniem.[8]

 

Rozładowywanie napięć emocjonalnych

 

            Najczęściej pojawiającymi się sposobami rozładowywania napięć emocjonalnych w wieku trzech lat jest ssanie kciuka, często związane z dodatkowym przedmiotem, nocą i okazjonalnie za dnia. Dziecko pozwala wyjąc sobie kciuk z buzi podczas snu. Rzadziej rozładowuje napięcia. Może spacerować dookoła domu nocą. W wieku trzech i pół roku występuje wzmożenie częstotliwości rozładowywania napięcia emocjonalnego. Ssanie palca w nocy z dodatkowym przedmiotem. W ciągu dnia dziecko może obywać się bez tego przedmiotu i ssać tylko palec. Plucie, silne jąkanie, dłubanie w nosie i obgryzanie paznokci. Także drżenie rąk, potykanie się i przewracanie, płaczliwość. Niektóre zachowania tego typu, jak na przykład nagłe napady wściekłości, znikają i pojawiają się znowu, inne natomiast, raz porzucone, więcej nie powracają.

 

Okresy wzmożonego napięcia

            Trzeba tutaj wspomnieć, że nie tylko każde dziecko ma charakterystyczną dla siebie metodę rozładowywania napięcia, lecz również, że w pewnych okresach życia, napięcie jest większe niż w innych. I tak, wiek dwóch i pół, trzech i pół, pięciu i pół oraz sześciu lat to okresy wzmożonego napięcia. W tych okresach powinno się bardziej zadbać, aby uchronić dziecko przed sytuacjami, które mogą wywołać u niego wzrost napięcia.[9]

 

Choroby

            Przeziębienia! Bóle uszu! Bóle gardła! Bóle brzucha! Wiele dzieci reaguje na przemęczenie albo nadmierne napięcia nerwowe właśnie chorobami somatycznymi. Niektóre dzieci reagują na zbyt trudne dla nich sytuacje określonym, właściwym im typem choroby: przeziębieniem, bólem brzucha lub zaparciem Oprócz tych indywidualnych reakcji także pewne okresy w rozwoju dziecka są powiązane z określonymi chorobami. Oczywiście nie ma takiej choroby, której występowanie ograniczałoby się do jednego tylko wieku. U dzieci w wieku trzech lat najczęściej pojawiają się oznaki dużego zmęczenia.[10]

 

Lęki

            Każdemu dziecku mogą przydarzyć się jakieś nieszczęśliwe wypadki, które stają się następnie powodem lęków. Obowiązkiem rodzica jest strzec przed nimi swoje dziecko, ale niemożliwe jest całkowite wyeliminowanie uczucia strachu z jego życia. U trzylatka dominują lęki wizualne – starzy, pomarszczeni ludzie, maski „czarownicy”, ciemność, zwierzęta, policjanci i włamywacze, wieczorne wyjścia rodziców.[11]

 

Inteligencja

 

Stopień dojrzałości

            Istnieją pewne prawidłowości, określające, jakie umiejętności dziecko powinno opanować w pewnym wieku. Oczywiście, są to jedynie przybliżenia. Trzylatek wchodząc po schodach stawia nogi na przemian, potrafi pedałować na rowerku o trzech kółkach, mówiąc używa liczby mnogiej, Je samo niewiele upuszczając, nalewa z dzbanka. Potrafi nałożyć samo buty, zna kilka wierszy.[12]

 

Problemy dyscypliny.

Dyscyplina jest gigantyczną układanką, składającą się z wielkiej ilości rozmaitych części. Zależy ona w pierwszym rzędzie od wyznawanej filozofii postępków ludzkich, czy można nakłonić każde dziecko do posłuszeństwa, jeżeli tylko będzie się na nie odpowiednio oddziaływać? Czy też przeciwnie, że istota ludzka nie jest jedynie gliną w rękach rzeźbiarza?

 

Poziomy dyscypliny

            Najprostszym, choć i najmniej pożądanym sposobem dyscyplinowania jest oddziaływanie na sferę emocjonalną, przez wymierzanie klapsów, krzyki i groźby. Drugi poziom – argumentowania i przekonywania – Olega przede wszystkim na rozmawianiu. Tłumaczy się dziecku dlaczego jego zachowanie jest naganne. Poziom trzeci – najskuteczniejszy ale zarazem najtrudniejszy gdyż wymaga dużej wiedzy. Polega on na dostosowaniu technik dyscyplinowania do zdolności, zainteresowań i słabości dziecka. Aby się nimi posługiwać, należy tak dobrze poznać mechanizm zachowań na każdym etapie rozwoju, by wiedzieć, jak „nakierować” dziecko na pożądany przez Was sposób postępowania. Jeżeli pojmie się, jak działa organizm dziecka, wiadomo też, co zrobić, by podążało ono we właściwym kierunku.

 

Techniki dostosowane do stopnia rozwoju.

            Posługiwanie się technikami dostosowywanymi do stopnia rozwoju dziecka może być fascynującą przygodą, szczególnie jeżeli jest skuteczne. Wymaga ono jednak znajomości rozwijającego się organizmu. W przypadku trzylatka jest to wiek „ja też”, łatwo spowodować pożądane zachowanie wskazując na inne dziecko, które robi daną rzecz. Należy wydawać polecenia o charakterze pozytywnym. Lepiej jest powiedzieć: „Chodzimy po podłodze” niż: „Nie chodzi się po stole”. Dzieci w tym wieku potrafią wiele zrobić, jeżeli obieca im się „niespodziankę”. Reagują też bardzo dobrze na podniety językowe: przymiotniki takie jak „nowe”, „inne”, „wielkie”, „silne”; rzeczowniki – „niespodzianka”, „tajemnica”; czasowniki -  „mógłbyś pomóc”, „mógłbyś spróbować”; zwroty typu „no i jak z …”, „być może”. Wiele dzieci potrafi słuchać argumentów: „Chodź, pozbieramy zabawki. Będziemy mieli więcej miejsca do zabawy po obiedzie”. Niektóre reagują bardzo dobrze na fantazyjne określenia w rodzaju: „Czy mały drwal da radę podnieść te wielkie kłody (tj. klocki)?” Metody pośrednie okazują się często bardzo skuteczne. Na przykład, można dziecko nakłonić do zdjęcia butów, zgadując, jaki też może być kolor jego skarpetek – oczywiście, podpowiadając najpierw samemu fałszywe odpowiedzi.[13]

 

PODSUMOWANIE

Rozwój społeczny i emocjonalny

  • Bawi się z innymi dziećmi
  • Dzieli się z innymi
  • Jest nastawiony na współpracę
  • Zawiera przyjaźnie
  • Słucha i wykonuje polecenia
  • Lubi słuchać historii na swój temat
  • Upewnia się, czy jest kochany przez rodziców
  • Lubi zabawy w dom, rodzinę
  • Rozróżnia płcie
  • Potrafi opowiedzieć o problemie
  • Okazuje miłość bliskim
  • Boi się ciemności, samotności,
  • Czasami adoruje jednego z rodziców
  • Chętnie pomaga w domowych prostych czynnościach
  • Chętnie się wygłupia, chce rozśmieszać innych
  • Ma okresy płaczliwości i braku poczucia bezpieczeństwa, pojawiają się pytania typu „ kochasz mnie jeszcze?”

Rozwój fizyczny i motoryczny

  • Sam myje ząbki
  • Sam je
  • Samodzielnie myje ręce
  • Potrafi nalać napój z butelki, czy dzbanka
  • Potrafi korzystać z toalety, kontroluje swoje potrzeby fizjologiczne
  • Potrafi się ubrać i rozebrać (potrzebuje pomocy przy guzikach, zamkach błyskawicznych, itp.)
  • Wkłada buty
  • Rysuje kwadraty i koła
  • Zaczyna się posługiwać się nożyczkami
  • Chodzi na paluszkach
  • Skacze na 1 nodze
  • Przez chwilę stoi na jednej nodze
  • Bez problemu korzysta z urządzeń na placu zabaw
  • Sprawnie sobie radzi z omijaniem przeszkód na drodze, nawet kiedy biegnie
  • Kopie i rzuca piłkę
  • Jeździ na 3 kołowym rowerku

Rozwój intelektualny

  • Sprawnie posługuje się mową
  • Oscyluje pomiędzy światem rzeczywistym i nierzeczywistym
  • Ma bogatą wyobraźnię. Może tworzyć, np.: niewidocznych przyjaciół
  • Coraz więcej zapamiętuje
  • Zaczyna dokonywać wyborów, w oparciu o przewidywanie konsekwencji, a nie o działanie
  • Uczy się rozwiązywać problemy
  • Chętnie słucha bajek, opowiadań
  • Zna kilka wierszyków i piosenek
  • Potrafi mówić krótkie zdania i prowadzić krótką rozmowę
  • Czasem się zacina, jąka  lub powtarza słowa (zwłaszcza w emocjonujących chwilach)
  • Większość tego, co mówi jest zrozumiałe
  • Rozróżnia, że coś jest takie same lub inne
  • Zna imię swojego przyjaciela
  • Nazywa podstawowe kolory
  • Rozróżnia pojęcie teraźniejszości, przyszłości
  • Układa proste puzzle
  • Potrafi policzyć 2 - 3 rzeczy
  • Potrafi powiedzieć, jak się nazywa i ile ma lat
  • Obserwuje
  • W tym wieku fantazja miesza się z rzeczywistością i dziecko ma tendencje do nie rozróżniania tych dwóch obszarów

Sen
Większość dzieci rezygnuje z popołudniowych drzemek. W tym wieku pojawia się lęk przed ciemnością, a bujna wyobraźnia powołuje „do życia” różne strachy. Przydaje się lampka nocna w sypialni malucha.

Jedzenie
W wieku trzech lat dziecko zaczyna jeść posiłki zbliżone do dorosłego. Ważne żeby dostawało je o stałych porach. Chociaż trzylatek wydaje nam się już bardzo samodzielny nie przeceniajmy jego możliwości. Należy pamiętać żeby podawać małe porcje i małe kawałki, łatwe do nabrania na sztućce.

 



[1] Schaffer H.R., Psychologia dziecka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2005, s.39.

[2] Harwas – Napierała B., Psychologia rozwoju człowieka  t.2,  Wydawnictwo Naukowe PWN, s. 83.

 

[3] Demel G.,  Minimum logopedyczne nauczyciela przedszkola, WSiP, s. 56.

[4] Eisenberg A., Drugi i trzeci rok życia, s. 32 – 34.

[5] Hurlock E., Rozwój dziecka, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 2000 r, s. 219 – 221.

[6] Ilg F., Rozwój psychiczny dziecka, Gdańskie wydawnictwo psychologiczne, Gdańsk 1992, s. 31 – 34.

[7] Ilg F., Rozwój psychiczny dziecka, Gdańskie wydawnictwo psychologiczne, Gdańsk 1992, s. 88 – 97.

[8] Tamże, s.103 – 106.

[9] Tamże, s 121 – 123.

[10] Tamże, s. 147 – 148.

[11] Tamże, s. 151 – 152.

[12] Tamże, s. 164 – 166.

[13] Tamże,  s. 251 – 255.